1. Inleiding

Waarom een kaderbrief?

Sliedrecht staat aan de vooravond van een nieuwe bestuursperiode 2026 - 2030. Dat biedt niet alleen een kans een geactualiseerd perspectief voor de komende periode te geven, maar leidt vanuit de planning & control cyclus ook tot een bijzonder jaar. Sliedrecht is gewend om vóór de zomer een Kadernota vast te stellen waarin het (nieuwe) beleid voor de komende jaren wordt beschreven. Met de gemeenteraadsverkiezingen en de daaruit voortvloeiende onderhandelingen voor een nieuwe coalitie, wordt gekozen voor een kaderbrief waarin inzicht wordt gegeven in (maatschappelijke) ontwikkelingen en opgaven voor de komende jaren, zonder daarbij oplossingen en/of benodigde middelen te benoemen. Daarnaast worden het geactualiseerde financieel meerjarenperspectief en de hierbij horende financiële uitgangspunten geschetst. Deze kaderbrief geeft daarmee ruimte voor het voeren een open dialoog over de toekomst van Sliedrecht.

De inzichten uit deze kaderbrief kunnen, samen met het nieuwe coalitieakkoord, grondslag bieden om te werken naar de begroting 2027 respectievelijk een collegeprogramma 2026-2030.

Deze aanpak van het begrotingsproces heeft gevolgen voor de planning. Voorgaande jaren vonden de algemene beschouwingen en de politieke keuzes plaats bij de behandeling van de kadernota in juni. Deze verschuiven nu naar de behandeling van de begroting in oktober en november. Zo kunnen we ook in dit bijzondere jaar waarin verkiezingen hebben plaatsgevonden een zorgvuldig proces met elkaar doorlopen.

Terugblikken en vooruitkijken: ontwikkelingen en opgaven voor Sliedrecht

De afgelopen vier jaar is op basis van de Koers 2030 gewerkt aan het Collegewerkprogramma 2022-2026: Werken aan sterke en veerkrachtige samenleving. We hebben met een hardwerkende organisatie stappen gezet om Sliedrecht te laten groeien en ontwikkelen. Zo zijn er door de gemeenteraad grote besluiten genomen ten aanzien van het Programma Ruimtelijke Vernieuwing, hebben we binnen het sociaal domein mooie stappen gezet door bijvoorbeeld de doorontwikkeling van het Bonkelaarhuis en het vaststellen het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs en zijn ten aanzien van onze kapitaalgoederen zoals vastgoed, riolering en openbare verlichting, actuele beleids- en beheerplannen opgesteld om ons voorzieningenniveau in de openbare ruimte op peil te houden. Maar ook in onze financiële huishouding hebben we stappen gezet door in 2024 en 2025 een intensief traject te doorlopen om keuzes te kunnen maken in de noodzakelijke bezuinigingsmaatregelen om onze financiën op orde te houden. Volledigheidshalve verwijzen we hiervoor naar het Inspiratiedocument Bestuursperiode 2026 – 2030 'Staat en Toekomst van Sliedrecht'  welke in mei 2026 is geactualiseerd.

Het aanbreken van een nieuwe bestuursperiode is een natuurlijk moment om met elkaar stil te staan bij de ontwikkelingen en opgaven die we voor ons zien. Maatschappelijke, financiële en bestuurlijke context is continu dan wel periodiek onderhevig aan verandering. Een stip op de horizon kan onveranderd blijven, maar de weg ernaar ligt nooit helemaal vast. Dit vraagt ons om mee te bewegen en misschien wel nieuwe prioriteiten te stellen.

Door middel van een helikopterview brengen we in deze kaderbrief lokale, regionale en (inter)nationale ontwikkelingen in kaart die van invloed zijn op Sliedrecht. Aan de hand van die ontwikkelingen worden vervolgens (maatschappelijke) opgaven geschetst. Deze opgaven kunnen houvast bieden bij vragen als: ‘Wat voor dorp willen we zijn?’ en ‘Wat hebben we met elkaar te doen om dat te bereiken?’.

Zo zien we bijvoorbeeld dat Sliedrecht samen met de overige Drechtstedengemeenten laag scoort op het gebied van brede welvaart. Het begrip brede welvaart wordt ingezet om niet alleen naar economische en financiële aspecten van een gemeente te kijken, maar juist ook naar sociale, maatschappelijke en gezondheidsaspecten om de waarde van beleid en onderliggende keuzes te bepalen. Dit wordt steeds vaker door gemeenten gebruikt als graadmeter om de kwaliteit van leven in kaart te brengen. De geschetste opgaven in deze kaderbrief kunnen bijdragen aan de kwaliteit van leven van onze inwoners en daarmee aan de brede welvaart van Sliedrecht.

Financieel meerjarenperspectief

Alle ambities, opgaven en plannen die we hebben om Sliedrecht toekomstbestendig te maken gaan gepaard met een financieel vraagstuk. Hoewel het Sliedrecht is gelukt om de begroting 2026 structureel sluitend te maken, blijft het financiële perspectief voor gemeenten onzeker. Dat vraagt om flexibiliteit in keuzes en prioritering. In deze kaderbrief is het financieel meerjarenperspectief daarom geactualiseerd en wordt inzicht gegeven in de incidentele middelen waar Sliedrecht over beschikt om haar doelen te realiseren.

Leeswijzer

In hoofdstuk 2 worden allereerst de ontwikkelingen en opgaven geschetst. Dat wordt gedaan aan de hand van de kernopgaven en de randvoorwaarden zoals we deze in de afgelopen periode gehanteerd hebben in de P&C-cyclus. Vervolgens staan we in hoofdstuk 3 stil bij het financieel meerjarenperspectief 2027-2030 en in hoofdstuk 4 bij de financiële uitgangspunten voor de begroting. Dit document wordt afgesloten door in hoofdstuk 5 inzicht te geven in het verwachte verloop van de incidentele middelen in de reserve koers 2030.